ARTES Database

Archive and Repository of Texts and Statutes

Collections

Home Database Textus 1405 – Rubrica 055: De modo arguendi ad quamlibet questionem

1405 – Rubrica 055: De modo arguendi ad quamlibet questionem

Item statuerunt quod in singulis disputationibus primo arguant quatuor scolares et etiam Rector, si voluerit, ita quod de qualibet natione arguat unus scolaris in casu ubi fuerint de nactione volentes arguere, alias nactio, que est in defectu, suppleat[ur] alia, arbitrio Rectoris qui fuerit pro tempore, salvo quod in casu in quo nactio ultramontanorum deficeret, quod tunc suppleat pro illa nactione altera sequens, arbitrio domini Rectoris. Et quod scolaris [arguens] ad unam questionem, in proxima sequentj questione arguere non possit, si fuerint alij quatuor volentes arguere, salvo quod nullus scolaris possit arguere ad aliquam [262] questionem nisi ille qui arguit audiverit uno anno, hic vel alibi, ad minus in illa scientia in qua arguit. Et quod nullus scolaris possit respondere ad aliquam questionem generalem, nec ad aliquod quodlibet sub aliquo doctore legente, nisi talis respondens audiverit in dicta scientia, in qua respondet, hic vel alibi ad minus duobus annis. Et salvo quod in casu in quo non esset nisi unus scolaris de natione aliqua, et ille velit arguere, quod tunc possit arguere. Item quod Bidellus, qui presens est, semper habeat cedulam in qua habeat qui alias arguerunt, et clamet: talis arguat de tali nactione, et talis non potest arguere. Et postquam arguerunt predicti quatuor scolares, possit arguere unus alter scolaris de lombardia. Statuentes insuper quod Rector aliquis non possit dare alicui locum arguendi, antequam respondens respondiderit ad quesita, sub pena ipsi Rectori viginti solidorum bon. pro quolibet et qualibet vice. Nec possit concedere ipse doctor alicuj questionem suam generalem aut diem disputationis, nisi per unum mensem, nec dividere duas rationes arguendas in duos scolares, sub pena viginti solidorum bon. pro qualibet vice qua contrafecerint. Item quod nullus scolaris possit respondere ultra quam ad duas questiones generales et unum quodlibet in anno, pena cuilibet doctori, qui dederit tali scolari aliquam questionem generalem, viginti solidorum bon. pro qualibet vice et cuilibet scolari decem. Et quod post scolares arguentes arguant doctores actu legentes secundum formam statutorum, adeo quod junior doctor in lectura primo arguant, et sic successive procedant, sub pena quadraginta solidorum bon. pro qualibet vice. Item quod in singulis questionibus quilibet opponens possit proponere duas rationes et eas duabus alijs confirmare et non ultra. Et quod tempore disputationum fiendarum doctores et scolares esse et stare debeant in scolis pacifice et quiete, et non allegare vel opponere pro parte opponentis vel respondentis, nec etiam contra, pena cuilibet contrafacienti quinque solidorum bon. pro quolibet eorum et qualibet vice. Salvo quod predicta non intelligantur habere locum in doctore disputante. Item quod reliquantur tres bance in quibuscunque scolis in quibus contigerit disputari pro doctoribus; in quibus non audeant nec possint sedere aliqui scolares, nisi respondens, si voluerit, pena cuilibet scolari qui se posuerit in dictis bancis quinque solidorum bon., nisi immediate dictas banchas exiverit. Et pena bidello doctoris, quando negligens fuerit in predictis, decem solidorum bon. Et ad evidentiam predictorum, notarius Universitatis aut alius loco ipsius precise teneatur hoc statutum legere et publicare semel in medicina seu physica, semel in phylosophya et semel in loyca, semel in gramatica, et semel in astrologia, in scolis in quibus doctores et scolares simul convenerint disputationis causa, pena duorum solidorum bon. ipsi notario; ad cuius statuti observationem teneatur quilibet Rector, qui pro tempore fuerit, pena cuilibet Rectori decem solidorum pro qualibet vice qua negligens fuerit in predictis observandis et observari faciendis.

 

Francesco Cagliani